antwoord c bij de derde vraag

Zindelijk worden

Sjoerds luierrekening begint zo langzamerhand aardig hoog te worden. Wanneer kun je ermee beginnen hem zindelijk te maken?


c. Als hij consequent ‘ik’, ‘mij’ en ‘mijn’ zegt. Dan weet hij ook dat het zijn plasje of zijn poep is.

Dit antwoord is onjuist. Vanaf een maand of 26 gebruikt het kind ‘ik’, ‘mij’ en ‘mijn’, maar dat is een kwestie van grammaticaliseren. Of hij dan en daardoor weet dat die plas en die poep van hem zijn, is echter de vraag – het zogeheten mijngevoel, waarin het kind beseft wat van hem is en wat niet, ontstaat ongeveer rond de derde verjaardag (bij het juiste antwoord van de zesde vraag gaan we hierop in).
Sjoerd weet al eerder dan 26 maanden dat die plas en die poep uit zijn lichaam komen en dat hij er controle over kan uitoefenen. Hoeveel eerder? Zie één van de twee andere antwoorden: terug naar de derde vraag.

Zie verder Ewald Vervaet, Groeienderwijs; psychologie van 0 tot 3, paragraaf 9.2 (grammaticaliseren).