antwoord c bij het tweede codekrakertje
Er worden verschillende momenten genoemd waarop een kind zijn eerste lees- en/of schrijfervaringen zou moeten hebben.
Wat is het juiste moment om met lezen en schrijven bij een kind te beginnen?
c. Gemiddeld met 6,5 jaar, maar er zijn uitschieters tot jonger dan vijf en tot ouder dan acht.
Dit antwoord is juist.Een kind moet neurologisch en psychologisch ergens aan toe zijn. Dat geldt ook voor lezen en schrijven. Het leren lezen van MELK bijvoorbeeld houdt in dat je in je brein voortdurend heen en weer moet kunnen gaan, namelijk tussen het waarnemen van M, het omzetten daarvan tot de klank /m/, het waarnemen van E, het omzetten daarvan tot de klank /e/, het terugkoppelen daarvan aan /m/ tot /me/, enzovoort met L, /mel/, K en /melk/.
Terug naar het tweede codekrakertje als je de toelichtingen bij de onjuiste antwoorden wilt lezen.
Klik hier als je naar de andere codekrakertjes wilt.
Zie verder Ewald Vervaet, Naar school; psychologie van 3 tot 8, paragraaf 4.1 (zogeheten omkeerbare relaties zijn een voorwaarde tot het heen en weer gaan tijdens het lezen) en paragraaf 4.3 (conventioneel schrijven en lezen).
Verdieping 1
Voor het schrijven geldt hetzelfde als voor het lezen. Om letters ontspiegeld te kunnen schrijven moet het kind weten dat de /d/-klank altijd met het ‘d’-teken wordt weergegeven, dus met het bolletje links onderaan de staande streep. En het moet consekwent van links naar rechts schrijven, ook van regel naar regel.
Gemiddeld maakt het kind de overgang van ‘niet voortdurend heen en weer kunnen gaan in zijn brein’ naar ‘wel voortdurend heen en weer kunnen gaan’ rond 6,5 jaar, zowel voor lezen als voor schrijven.
Als gezegd, er zijn zelfs uitschieters tot vóór 5 jaar en tot na 8 jaar. Waar komt die grote spreiding vandaan? Het antwoord daarop is dat het voor die overgang van ‘niet heen en weer’ naar ‘wel heen en weer’ nodig is dat de uitlopers van twee hersengebieden contact maken met elkaar. Stel nu dat de gemiddelde afstand tussen de twee hersengebieden in verband met lezen 3 centimeter is. Dan komt die afstand met 6,5 jaar overeen. Naarmate die afstand bij een bepaald kind korter is, zal het ten aanzien van lezen die overgang eerder maken. En naarmate die afstand langer is, maakt het die overgang later. In theorie is het denkbaar dat die hersengebieden bij een kind dat al met zijn vijfde verjaardag begint te lezen maar 1 centimeter bedraagt, maar bij een kind dat pas rond zijn achtste verjaardag toe is aan lezen, wel 5 centimeter.
Zie verder Ewald Vervaet, Naar school; psychologie van 3 tot 8, paragraaf 8.4 (de neurologische basis onder lezen dan wel dyslexie) en 8.5 (lezen/dyslexie en erfelijkheid).
Verdieping 2
Omdat kinderen zich niet op alle gebieden (lezen, schrijven, rekenen, logisch redeneren enzovoort) in hetzelfde tempo ontwikkelen, kan de vraag rijzen wat je met kinderen in groep 2 kunt doen, die al aan lezen toe zijn en wat met kinderen in groep 3, die er nog niet aan toe zijn. Zie de doordenker '25 kinderen in de groep'.