doordenker 7. ‘Mama zegt dat je niet mag komen’
Zo tussen zesentwintig en eenendertig maanden heeft Wanda zinnen geleerd van het type ‘ik wil een koekje hebben’, maar ook van het type ‘mama zegt iets’ en ‘je mag niet komen’. Dat zijn enkelvoudige zinnen. Het lijkt een klein stapje maar toch duurt het nog een maand of vijf alvorens Wanda zinnen gaat maken van het type ‘mama zegt dat je niet mag komen’, de zogeheten samengestelde zinnen. Het merkwaardige nu is dat Wanda tegelijk met dat ze samengestelde zinnen begint te maken, ook leert te sorteren, bijvoorbeeld naar olifant-vogel als er zes olifanten en zes vogels vóór haar liggen. Omgekeerd, vóór haar eenendertigste maand maakte ze geen samengestelde zinnen en kon ze niet sorteren.
Er is kennelijk een verband tussen samengestelde zinnen en sorteren. In welke richting zou je het verband tussen die twee kunnen zoeken? Licht je antwoord toe.
a. Precies zoals Wanda in het sorteren bij elkaar moet doen wat bij elkaar hoort (olifanten bij olifanten en vogels bij vogels), zo moet ze bij elkaar horende woorden in een samengestelde zin bij elkaar houden: 'mama' en 'zegt' horen onderling bij elkaar, net als 'je', 'mag', 'niet' en 'komen'. Klik hier.
b. Dat Wanda rond dezelfde tijd samengestelde zinnen begint te maken en leert te sorteren, berust op toeval. De meeste kinderen sorteren veel later dan dat ze samengestelde zinnen maken. Zulke zinnen hoort een kind immers dagelijks in z'n omgeving, maar de meeste zien bijna nooit iemand sorteren. Bij Wanda is vast iets aan de hand dat haar uitzondering kan verklaren. Klik hier.
c. Precies zoals Wanda nu pas de begrippen 'olifant' en 'vogel' van elkaar kan onderscheiden, zo kan ze nu pas een onderscheid maken tussen afzonderlijke zinnen als 'mama zegt iets' en 'je mag niet komen'. Klik hier.
d. Er is slechts in schijn een verband tussen samengestelde zinnen en sorteren. Olifanten en vogels zijn immers veel concreter dan afzonderlijke zinnen van een samengestelde zin. Taal is veel abstracter dan kennis van dieren. De meeste kinderen sorteren dan ook veel eerder dan Wanda. Klik hier.
Klik hier als je naar de andere zes doordenkers wilt
Klik hier om naar het hoofdmenu te gaan